2025 - Erzurum Ulu Camii Gümüş Hatıra Parası - Darphane Sertifikalı

Camiler Serisi No: 5

• Metal: Gümüş

• Çap: 38.61 mm

• Ağırlık: 31.10 g

• Baskı: Okside

• Maksimum Baskı Adedi: 3000

• Nominal Değer: 20 Türk Lirası

Erzurum Ulu Camii

Atabey Camii olarak da bilinir. Genellikle, kaybolan kitâbesine dayanılarak, 1179 yılında Emîr İzzeddin Saltuk'un oğlu Melik Nâsırüddin Muhammed tarafından Ebü'l-Feth Mehmed'e yaptırıldığı kabul edilir. Ancak bu ilk yapıdan özgün olarak sadece kıble duvarı kalmıştır.

Yapının üst örtüsü mihrap duvarına dikey olarak inşa edilmiştir. Geniş bir orta nef ve bunun iki yanında üçer nefle birlikte toplam yedi neften oluşmaktadır. Yirmi sekiz serbest "L", "T" ve dikdörtgen şekilli paye üzerine oturtulan Cami, 51 x 54 metre ölçülerindedir. İbadet mekânındaki üst örtüyü, on altısı duvarlara bitişik olan kırk paye taşımaktadır.

Cami'nin içerisinde toplam 40 sütun bulunmaktadır. Doğudaki birinci kapısının iki yanında birer mihrapçık bulunan yapının, 1860 yılında yapılan onarım kitabesi de burada yer almaktadır. Cami'nin ilk yapımındaki mihrap duvarı, önü hafif sivri kemerler üzerine oturan büyük pandantifli bir kubbe ile örtülmüştür. "Kırlangıç Kubbe" denilen, bindirme şeklinde inşa edilmiş bu kubbenin, yapının ilk haline ait olduğu sanılmaktadır.

Cami'nin sağ tarafında tuğladan yuvarlak gövdeli tek şerefeli minaresi bulunmaktadır. Minareye cami içerisinden çıkılmaktadır. Şerefeden yukarısı yıkılmıştır. 28 pencere ile aydınlatılan Cami'nin, güneydeki ikinci penceresi üzerinde 1826 tarihli onarım kitabesi bulunmaktadır.

Erzurum Ulu Camii, ilk yapıldığı şekliyle günümüze ulaşamasa da Saltuklular'dan kalan iki mescidden biri olarak önemlidir. Kayseri Ulu Camii gibi XII. yüzyılda Anadolu'da yapılan ulu camilerin, mihrabın bulunduğu orta mekâna ağırlık veren mimari anlayışı ve geometrik motifli taş süslemesiyle Türk sanatının bütünlüğü içinde yerini almaktadır. Erzurum Ulu Camii, Vakıflar Genel Müdürlüğü mülkiyetinde ve korumasındadır.